Nowozelandzki regulator leków Medsafe po raz pierwszy zezwolił dwóm psychiatrom na przepisywanie i podawanie MDMA w leczeniu zespołu stresu pourazowego (PTSD). Decyzja z 4 września 2026 roku otwiera w tym kraju wąską, ściśle nadzorowaną ścieżkę do terapii wspomaganej tą substancją — ale tylko w gabinecie i tylko u wybranych pacjentów. Nowa Zelandia dołącza tym samym do Australii, która jako pierwsze państwo dopuściła podobne rozwiązanie w lipcu 2023 roku.
Spis treści ▼
Kluczowa jest natura tego zezwolenia. To nie jest rejestracja MDMA jako leku. W świetle prawa MDMA pozostaje w Nowej Zelandii substancją niezarejestrowaną (unapproved medicine), a Medsafe wydał uprawnienie imienne — konkretnym lekarzom, po indywidualnej ocenie ich kompetencji i planu terapii. Jak zaznaczyło nowozelandzkie Ministerstwo Zdrowia, każdy inny klinicysta chcący stosować MDMA musiałby wystąpić o własną zgodę regulatora.
Kto i na jakich warunkach
Zgodę otrzymali dwaj lekarze: dr Gary Wynn z Wellington, specjalizujący się w PTSD i traumie, oraz dr Tom Paterson z Auckland, zajmujący się uzależnieniami. Jak podali, przejście przez proces regulacyjny zajęło im ponad rok.
Ramy stosowania są wąskie. Terapię można prowadzić wyłącznie u osób dorosłych, po kompleksowej ocenie klinicznej i w ramach szerszego planu leczenia. Preparat ma jakość farmaceutyczną, a nie pochodzi z nielegalnego rynku, i jest podawany pod ścisłym nadzorem w gabinecie lekarza — pacjent nie otrzymuje MDMA do domu. Warunkiem uzyskania zgody było też wykazanie się doświadczeniem w danym obszarze i przedstawienie szczegółowej propozycji sposobu prowadzenia terapii.
Associate Minister Zdrowia David Seymour określił zmianę jako dobrą wiadomość dla pacjentów i podkreślił, że nowozelandzkie przepisy zostały zbliżone do australijskich, gdzie upoważnieni lekarze prowadzą taką terapię od kilku lat. Zaznaczył jednocześnie, że towarzyszą jej zabezpieczenia mające zapewnić bezpieczne stosowanie.
Dowody i realne bariery
Podstawą regulacyjnej zmiany są wyniki badań klinicznych. Zakończone w 2023 roku badanie z udziałem 104 pacjentów wykazało, że terapia wspomagana MDMA istotnie zmniejszała objawy u osób z umiarkowanym i ciężkim PTSD w porównaniu z placebo, bez poważnych zdarzeń niepożądanych ani zgonów w badanej grupie. Warto jednak pamiętać, że część środowiska naukowego wciąż uważa bazę dowodową za niedojrzałą — pisaliśmy o tym przy okazji przeglądu kwestionującego jakość dotychczasowych danych.
Realną barierą pozostaje dostępność. Według doniesień prasowych pełny cykl leczenia ma kosztować około 15 tysięcy dolarów nowozelandzkich, a standardowy przebieg to trzy cykle i kilkadziesiąt godzin pracy terapeutycznej. Terapia nie jest finansowana ze środków publicznych, więc — jak przyznają sami lekarze — skorzysta z niej prawdopodobnie niewielka grupa pacjentów, mimo że objawy PTSD dotykają w ciągu życia od jednego do pięciu procent populacji.
Co to znaczy dla Polski
W Polsce MDMA pozostaje substancją nielegalną, wpisaną na listę środków kontrolowanych, a terapia wspomagana MDMA nie jest tu dostępna jako opcja leczenia. Nowozelandzkie i australijskie rozwiązania to modele regulacyjne innych systemów prawnych — relacjonujemy je jako zjawisko międzynarodowe, a nie wskazówkę dla pacjentów. Osoby zmagające się z PTSD w Polsce powinny szukać pomocy w ramach dostępnych, zarejestrowanych metod leczenia i konsultować się z lekarzem.
Podsumowanie
Krok Medsafe jest ostrożny i punktowy: to nie liberalizacja MDMA, lecz wąskie, imienne dopuszczenie dwóch doświadczonych psychiatrów do stosowania preparatu farmaceutycznej jakości w warunkach klinicznych. Nowa Zelandia staje się drugim po Australii krajem z taką ścieżką, ale wysoki koszt, brak finansowania publicznego i ograniczona liczba uprawnionych lekarzy sprawiają, że w praktyce dostęp pozostanie wąski. To sygnał, że regulatorzy coraz uważniej przyglądają się terapii wspomaganej psychodelikami — przy zachowaniu ścisłej kontroli.
FAQ
Czy MDMA jest teraz legalne w Nowej Zelandii? Nie w sensie rejestracji leku. MDMA pozostaje substancją niezarejestrowaną; Medsafe wydał jedynie imienne zgody dwóm psychiatrom na jej stosowanie w terapii PTSD w warunkach klinicznych.
Czy każdy lekarz może teraz przepisać MDMA? Nie. Zgoda dotyczy dwóch konkretnych lekarzy. Każdy inny klinicysta musiałby wystąpić o własne, indywidualne zezwolenie regulatora.
Czy taka terapia jest dostępna w Polsce? Nie. W Polsce MDMA jest substancją nielegalną, a terapia wspomagana MDMA nie jest dostępną metodą leczenia.
Które kraje dopuściły już taką terapię? Pierwsza była Australia (lipiec 2023), gdzie upoważnieni psychiatrzy mogą prowadzić terapię wspomaganą MDMA. Nowa Zelandia jest drugim takim krajem.
Artykuł ma charakter informacyjny i nie zastępuje porady lekarza.
Źródła
- Ministry of Health / Manatū Hauora, Nowa Zelandia — komunikat „Two psychiatrists granted approval to prescribe medicinal MDMA for PTSD”: https://www.health.govt.nz/news/two-psychiatrists-granted-approval-to-prescribe-medicinal-mdma-for-ptsd
- RNZ, „Party drug MDMA gets official approval as PTSD treatment” (4.09.2026): https://www.rnz.co.nz/news/health/1256159/party-drug-mdma-gets-official-approval-as-ptsd-treatment
- Psylonews: Czy MDMA leczy PTSD? Nowy przegląd dowodów mówi: za wcześnie
- Psylonews: Skuteczność MDMA w leczeniu PTSD: przełom czy nadzieja?
