Kalifornia przeznaczyła 4,7 mln dolarów na badania nad terapią psychodeliczną dla weteranów z PTSD. Pieniądze nie przyszły jednak z ustawy o psychodelikach, lecz z aktu budżetowego — a projekt, który miał ten program opisać, został zatrzymany w komisji i nigdy nie przeszedł samodzielnie. To rozróżnienie gubi się w większości doniesień, a jest kluczowe dla tego, co stan naprawdę uruchomił.
Spis treści ▼
Co podpisano 18 września
Gubernator Gavin Newsom podpisał AB 113 w piątek 18 września 2026 roku. W oficjalnym komunikacie legislacyjnym jego biura ustawa figuruje krótko: autorstwa członka Zgromadzenia Jesse’ego Gabriela, przedmiot — „Budget Act of 2026″. To akt budżetowy, korygujący pozycje wydatkowe na rok fiskalny 2026/2027. Sekretarz stanu wpisał go jako Chapter 248, Statutes of 2026.
W tym właśnie akcie znalazły się 4,7 mln dolarów na badania nad psychodelikami u weteranów. Dlatego precyzyjniej jest mówić o pozycji budżetowej niż o „kalifornijskiej ustawie o psychodelikach”. Nazwa, pod którą AB 113 weszło do porządku prawnego, nie ma z psychodelikami nic wspólnego.
Program napisano w innym projekcie — i ten nie przeszedł
Konstrukcję merytoryczną przygotował senator Brian W. Jones w SB 1224, nazwanym California Emerging Therapies Research Partnership Act. Stanowy rejestr legislacyjny pokazuje, że 13 sierpnia 2026 roku projekt został zatrzymany w komisji i pozostawiony „under submission” — czyli samodzielnie nie wyszedł z legislatury. Biuro senatora podaje, że jego zapisy włączono do AB 113; taką wersję powtarzają relacje prasowe.
Sam projekt definiował „emerging therapies” wąsko i konkretnie: psylocybina, ibogaina, MDMA, DMT i ketamina — wyłącznie w kontekście badania klinicznego zarejestrowanego federalnie. Fundusz miały prowadzić wspólnie stanowy Department of Health Care Services i Department of Veterans Affairs, granty miały trafiać do kampusu Uniwersytetu Kalifornijskiego pełniącego rolę instytucji wiodącej, a nad całością miała czuwać California Veteran Emerging Therapies Research Advisory Council.
Jest w tym szczegół wart zapamiętania. SB 1224 wprost zakazywał wpłacania do swojego funduszu pieniędzy ze stanowego General Fund — miał żyć z grantów federalnych i darowizn. Środki z aktu budżetowego to natomiast pieniądze stanowe. Te dwie konstrukcje finansowe nie są tym samym i nie da się ich traktować jako jednej historii.
Kto ma prowadzić badania
Tu źródła się rozchodzą. Organizacja Veterans Exploring Treatment Solutions, która zabiegała o te przepisy, podaje w swoim komunikacie, że 4,7 mln dolarów przypisano California Initiative to Advance Precision Medicine — stanowej inicjatywie medycyny precyzyjnej umieszczonej w strukturze agencji zdrowia CalHHS. Relacje prasowe i przekaz biura senatora Jonesa opisują natomiast konstrukcję z SB 1224, czyli grant dla kampusu Uniwersytetu Kalifornijskiego.
Żaden z publicznych komunikatów nie wskazuje konkretnego kampusu ani nie rozstrzyga tej rozbieżności. Nie jest to więc badanie, o którym wiadomo, kto i kiedy je zacznie — to na razie pieniądze i rama instytucjonalna. Spójny jest natomiast zakres: środki mają iść na badania prowadzone w ramach federalnie zarejestrowanych prób klinicznych, a nie na program dostępu dla pacjentów. Grupą docelową są weterani z PTSD, u których standardowe leczenie nie zadziałało.
Czym Kalifornia różni się od Kolorado i Teksasu
Stanowe pieniądze na psychodeliki to w USA zjawisko świeże i rozchodzi się na dwa różne sposoby. Jeden to budowanie dostępu: Kolorado ma już 34 ośrodki w programie Natural Medicine, gdzie pacjent może skorzystać z sesji poza badaniem klinicznym, a Nowy Meksyk uruchamia własny program medyczny. Drugi to finansowanie nauki — tą drogą poszedł wcześniej Teksas, który przeznaczył 50 mln dolarów na badania nad ibogainą.
Kalifornia jest w tej drugiej grupie i to jest sedno. Stan nie otwiera nikomu drogi do terapii — kupuje dowody. Sama zresztą próbowała już pierwszego wariantu: pisaliśmy, jak była blisko legalizacji terapii psychodelicznej i jak kończyły się projekty otwierające centra usług psychodelicznych. Pozycja budżetowa na badania jest wobec tych prób krokiem ostrożniejszym, ale realnym.
Dowody, na które to finansowanie się nakłada, są obiecujące i zarazem cienkie. Badanie psylocybiny u weteranów z PTSD objęło dwanaście osób, pierwszy pilotaż terapii par z MDMA też był mały, a systematyczny przegląd jakości dowodów dla MDMA w PTSD wprost mówi: za wcześnie. Na szczeblu federalnym temat weteranów wrócił w deklaracjach politycznych, ale deklaracja to nie badanie z rejestru.
Co to znaczy w Polsce
Nic. Psylocybina i MDMA pozostają w Polsce nielegalne, a prace nad ich zastosowaniem klinicznym mają charakter badawczy. Decyzja budżetowa jednego ze stanów USA nie zmienia polskiego porządku prawnego i nie tworzy w Polsce żadnej nowej drogi dostępu.
Najczęstsze pytania
Czy Kalifornia zalegalizowała terapię psychodeliczną? Nie. Stan zapisał w akcie budżetowym 4,7 mln dolarów na badania prowadzone w ramach federalnie zarejestrowanych prób klinicznych. Dostęp dla pacjentów poza badaniem się nie zmienia.
Jakich substancji dotyczy program? Projekt SB 1224, z którego wzięto konstrukcję programu, wymieniał psylocybinę, ibogainę, MDMA, DMT i ketaminę — za każdym razem z zastrzeżeniem, że chodzi o badanie zarejestrowane federalnie. Program nie jest więc neutralny wobec substancji, choć doniesienia prasowe wymieniają zwykle tylko trzy pierwsze.
Kto dostanie te pieniądze? Na dziś nie jest to publicznie rozstrzygnięte. Organizacja, która zabiegała o przepisy, wskazuje stanową inicjatywę medycyny precyzyjnej, a przekaz biura autora projektu i relacje prasowe — kampus Uniwersytetu Kalifornijskiego jako instytucję wiodącą. Konkretnego kampusu nie wskazano.
Czy to pierwsze takie pieniądze w USA? Nie. Teksas wcześniej przeznaczył znacznie większą kwotę na badania nad ibogainą. Kalifornijskie 4,7 mln dolarów jest natomiast pierwszym stanowym przydziałem na badania terapii psychodelicznej w tym stanie.
Artykuł ma charakter informacyjny i nie zastępuje porady lekarza.
Źródła
Źródła pierwotne i oficjalne:
- Biuro Gubernatora Kalifornii, komunikat legislacyjny z 18.09.2026 (potwierdza autora i przedmiot AB 113 — „Budget Act of 2026″)
- Zapis legislacyjny AB 113 w serwisie Digital Democracy (CalMatters), odwzorowanie rejestru stanowego — status, historia, Chapter 248, Statutes of 2026
- Zapis legislacyjny SB 1224 — California Emerging Therapies Research Partnership Act: definicja „emerging therapies”, instytucja wiodąca, rada doradcza, zakaz wpłat z General Fund, status z 13.08.2026
Źródła wtórne:
