Pilotażowe, randomizowane i podwójnie zaślepione badanie zespołu University of Colorado Anschutz Medical Campus sprawdziło, czy psylocybina może wpływać na anhedonię — utratę zdolności do przeżywania przyjemności — u osób z depresją lekooporną. Wynik jest niejednoznaczny: w głównym punkcie pomiaru, tydzień po podaniu substancji, różnicy między grupami nie odnotowano. Istotną statystycznie różnicę zaobserwowano dopiero w 8. tygodniu, czyli w punkcie drugorzędowym badania.
Spis treści ▼
Zespół badawczy, którego pierwszym autorem jest dr Andrew Novick z Department of Psychiatry na University of Colorado School of Medicine, podkreśla, że to wstępne dane z bardzo małej próby (20 osób) i że wymagają potwierdzenia w większych badaniach. Wyniki opisano w artykule „Effects of psilocybin with psychological support on anhedonia in treatment-resistant depression: A randomized controlled pilot trial”, opublikowanym w Journal of Affective Disorders.
Jak zaprojektowano badanie
Do badania zakwalifikowano 20 osób z depresją lekooporną (treatment-resistant major depressive disorder) — czyli depresją, która nie odpowiedziała na co najmniej kilka wcześniejszych prób leczenia. Projekt był randomizowany i podwójnie zaślepiony: uczestników przydzielono losowo do jednej z dwóch grup, a ani oni, ani część personelu oceniającego nie wiedzieli, kto otrzymał którą dawkę.
Pierwsza grupa otrzymała 25 mg psylocybiny, druga — 1 mg, traktowany w badaniu jako dawka aktywna kontrolna (tzw. aktywne placebo, które daje pewne odczucia fizjologiczne, ale nie efekt psychodeliczny w dawce terapeutycznej). Te wartości pojawiają się w tym tekście wyłącznie jako opis metodologii badania klinicznego — nie jako wskazówka dawkowania dla czytelników. Obie grupy otrzymały też ustrukturyzowane wsparcie psychologiczne wokół sesji.
Głównym punktem pomiaru była zmiana anhedonii w 1. tygodniu po podaniu substancji, mierzona skalą Dimensional Anhedonia Rating Scale (DARS). Badanie zbierało też dane z innych narzędzi jako punkty drugorzędowe: skalę Snaith-Hamilton Pleasure Scale (SHAPS), zadanie behawioralne Probabilistic Reward Task, obrazowanie fMRI jądra półleżącego w 1. tygodniu oraz ogólne skale nasilenia depresji — MADRS i QIDS-SR-16. Badanie jest zarejestrowane w ClinicalTrials.gov pod numerem NCT06230757, ze statusem Completed i sponsorem University of Colorado Denver.
Główny wynik: brak różnicy po tygodniu
W pierwotnym, najważniejszym punkcie pomiaru — zmianie wyniku DARS tydzień po podaniu substancji — badanie nie wykazało istotnej statystycznie różnicy między grupą otrzymującą 25 mg a grupą otrzymującą 1 mg. To oznacza, że na tym etapie psylocybina nie odróżniła się od aktywnego placebo w łagodzeniu anhedonii. To kluczowa informacja o tym badaniu i nie powinna być pomijana przy czytaniu dalszych, bardziej obiecujących wyników.
Wynik drugorzędowy: różnica w 8. tygodniu
Inaczej wyglądał obraz w 8. tygodniu obserwacji, mierzony tą samą skalą DARS, ale jako punkt drugorzędowy badania, nie główny cel pomiaru. W tym terminie grupa, która otrzymała 25 mg psylocybiny, wykazała istotnie statystycznie większą poprawę anhedonii niż grupa z dawką 1 mg. Innymi słowy: różnica między grupami pojawiła się nie od razu, a dopiero po dłuższym czasie obserwacji, i dotyczy pomiaru, który z definicji ma niższą wagę dowodową niż pomiar główny.
Dr Andrew Novick, lekarz psychiatra i associate professor na CU Anschutz, skomentował znaczenie samego zjawiska, które badanie opisuje. Anhedonia bywa jednym z najbardziej upośledzających objawów depresji — odbiera zdolność do odczuwania przyjemności, poczucia więzi i sensu w codziennym życiu. Zrozumienie, czy i jak terapie psychodeliczne mogą wpływać na ten konkretny symptom, uznał za ważny kolejny krok w badaniach nad depresją. Zwrócił też uwagę, że depresja nie jest jednym, jednorodnym doświadczeniem i nie wszystkie jej objawy reagują na leczenie w ten sam sposób. Przyglądając się anhedonii osobno, zespół zaczyna lepiej rozumieć, które elementy depresji mogą odpowiadać na terapię wspomaganą psychodelikami i jak te efekty zmieniają się w czasie.
Ograniczenia, o których trzeba pamiętać
To badanie pilotażowe, a nie duże, rozstrzygające badanie fazy 3 — i ta różnica ma znaczenie przy interpretacji wyników. Próba liczyła tylko 20 osób, co jest liczbą zbyt małą, by wyciągać z niej mocne wnioski kliniczne; wynik w 8. tygodniu, choć istotny statystycznie, pochodzi z pomiaru drugorzędowego i wymaga powtórzenia na większej grupie, zanim będzie można mówić o rzeczywistym efekcie terapeutycznym.
Warto też zaznaczyć, skąd pochodzą informacje w tym artykule. Jedynym źródłem jest komunikat uczelni z 17 listopada 2026 roku (powielany też przez serwisy takie jak EurekAlert i UCHealth, co jest redystrybucją tego samego materiału, nie niezależną relacją) oraz sama publikacja naukowa. Od ogłoszenia wyników minął dopiero jeden dzień, więc nie ma jeszcze niezależnych komentarzy innych badaczy czy organizacji branżowych odnoszących się do tych danych.
Szerszy kontekst badań nad psylocybiną i depresją
Badanie z Anschutz dołącza do rosnącej listy projektów klinicznych nad psylocybiną w depresji lekoopornej. Inne ośrodki testują odmienne podejścia do tego samego problemu — przykładem jest BPL-003, mebufotenina podawana donosowo w jednej dawce, badana w zupełnie innym schemacie podania. Równolegle toczy się też proces regulacyjny największego kandydata na rynku — psylonews.pl pisał o tym, że Compass Pathways zakończyła składanie wniosku NDA do FDA dla psylocybiny COMP360, co pokazuje, jak różne etapy rozwoju — od małych badań pilotażowych po wnioski rejestracyjne — współistnieją obecnie w tym samym obszarze badań.
Najczęstsze pytania
Czy to badanie potwierdza, że psylocybina leczy anhedonię?
Nie. Główny punkt pomiaru badania — zmiana anhedonii tydzień po podaniu substancji — nie wykazał istotnej statystycznie różnicy między grupami. Poprawę zaobserwowano dopiero w 8. tygodniu, jako wynik drugorzędowy, co ma mniejszą wagę dowodową niż wynik główny.
Dlaczego w badaniu użyto dawek 25 mg i 1 mg?
To opis projektu badania klinicznego, nie wskazówka dawkowania. 25 mg było dawką badaną jako potencjalnie aktywna, a 1 mg funkcjonowało jako aktywne placebo — dawka kontrolna dająca pewne odczucia fizjologiczne, ale nie efekt psychodeliczny.
Ile osób wzięło udział w badaniu?
20 osób z depresją lekooporną. To bardzo mała próba typowa dla badania pilotażowego — wyniki, zwłaszcza ten z 8. tygodnia, wymagają potwierdzenia w większych badaniach, zanim będzie można mówić o ustalonym efekcie.
Gdzie opublikowano wyniki badania?
W czasopiśmie Journal of Affective Disorders (vol. 417, art. 122676), w artykule „Effects of psilocybin with psychological support on anhedonia in treatment-resistant depression: A randomized controlled pilot trial”. Badanie jest też zarejestrowane w ClinicalTrials.gov pod numerem NCT06230757.
Czy są już niezależne komentarze do tego badania?
Nie. Jak dotąd dostępny jest tylko komunikat University of Colorado Anschutz z 17 listopada 2026 roku i sama publikacja naukowa. Od ogłoszenia minął dopiero jeden dzień, więc niezależne komentarze badaczy lub organizacji branżowych jeszcze się nie pojawiły.
Artykuł ma charakter informacyjny i nie zastępuje porady lekarza.
Źródła
- University of Colorado Anschutz Medical Campus, komunikat „Psilocybin may improve a difficult-to-treat symptom of depression, CU Anschutz study finds”, 17 listopada 2026: https://news.cuanschutz.edu/news-stories/psilocybin-may-improve-a-difficult-to-treat-symptom-of-depression-cu-anschutz-study-finds
- Novick A.M., Love T.M., Johnson R.L. i wsp., „Effects of psilocybin with psychological support on anhedonia in treatment-resistant depression: A randomized controlled pilot trial”, Journal of Affective Disorders, vol. 417, art. 122676: https://doi.org/10.1016/j.jad.2026.122676
- ClinicalTrials.gov, rejestracja badania NCT06230757: https://clinicaltrials.gov/study/NCT06230757










